Raportowanie GUS i NBP
Sprawozdawczość GUS i NBP dla spółek wymaga kontroli danych księgowych, progów raportowych, transakcji zagranicznych, pożyczek, rozrachunków z nierezydentami oraz obowiązków wynikających z korespondencji urzędowej.
Sprawozdawczość GUS i NBP dla spółek
Raportowanie GUS i NBP to obszar, który często bywa pomijany w bieżącej obsłudze księgowej, dopóki spółka nie otrzyma wezwania, przypomnienia albo informacji o zaległości. Tymczasem dla wielu podmiotów, zwłaszcza spółek z kapitałem zagranicznym, spółek finansowanych z grupy, eksporterów, importerów, podmiotów posiadających pożyczki zagraniczne, rachunki zagraniczne albo rozrachunki z kontrahentami zagranicznymi, obowiązki sprawozdawcze wobec NBP mogą mieć istotne znaczenie.
W TOP Outsourcing wspieramy spółki w identyfikacji, przygotowaniu i składaniu sprawozdań do NBP oraz GUS. Szczególną uwagę przykładamy do sprawozdawczości NBP, ponieważ obowiązek ten zależy od określonych progów, rodzaju aktywów i pasywów zagranicznych, charakteru transakcji oraz danych wynikających z ksiąg rachunkowych.
Pomagamy klientom ustalić, czy obowiązek sprawozdawczy w ogóle powstał, jakie formularze mogą mieć zastosowanie, jakie dane trzeba przygotować, czy występują zaległości oraz jak uporządkować proces raportowania na przyszłość.
Raportowanie NBP – dlaczego jest ważne?
Sprawozdawczość NBP dotyczy przede wszystkim danych potrzebnych do sporządzania bilansu płatniczego oraz międzynarodowej pozycji inwestycyjnej Polski. W praktyce dla spółek oznacza to konieczność raportowania określonych aktywów i pasywów zagranicznych, transakcji z nierezydentami, pożyczek, udziałów, papierów wartościowych, rachunków zagranicznych, rozrachunków handlowych, odsetek, dywidend lub innych przepływów.
Obowiązek raportowania do NBP nie zależy wyłącznie od tego, czy spółka jest duża albo czy ma dużo dokumentów księgowych. Istotne są przede wszystkim wartości aktywów i pasywów zagranicznych oraz rodzaj transakcji. Spółka może mieć stosunkowo niewielką liczbę faktur, ale jednocześnie przekroczyć próg sprawozdawczy przez pożyczkę od zagranicznego udziałowca, udziały w podmiocie zagranicznym, rachunek bankowy za granicą albo wysokie rozrachunki handlowe z kontrahentami zagranicznymi.
Dlatego przy obsłudze spółek z elementem zagranicznym weryfikujemy nie tylko VAT-UE, podatek u źródła czy różnice kursowe, ale również potencjalne obowiązki sprawozdawcze wobec NBP.
Weryfikacja progów sprawozdawczych NBP
Jednym z najważniejszych elementów obsługi jest weryfikacja progów sprawozdawczych. Progi te decydują o tym, czy spółka ma obowiązek raportowania do NBP, z jaką częstotliwością powinna składać sprawozdania i jakie formularze mogą mieć zastosowanie.
W praktyce analizujemy m.in.:
- aktywa i pasywa zagraniczne spółki,
- pożyczki otrzymane od nierezydentów,
- pożyczki udzielone podmiotom zagranicznym,
- udziały i akcje w podmiotach zagranicznych,
- udział zagranicznego właściciela w polskiej spółce,
- należności i zobowiązania handlowe wobec nierezydentów,
- rachunki bankowe prowadzone za granicą,
- odsetki, dywidendy i inne przepływy finansowe,
- rozrachunki z podmiotami powiązanymi z zagranicy,
- wartości wynikające z ksiąg na koniec okresu.
Weryfikacja progów jest szczególnie ważna przy spółkach z kapitałem zagranicznym, spółkach holdingowych, SPV, podmiotach inwestycyjnych, importerach, eksporterach oraz spółkach korzystających z finansowania wewnątrzgrupowego.
Przygotowanie i składanie sprawozdań NBP
Jeżeli po analizie okaże się, że spółka ma obowiązek raportowania do NBP, pomagamy przygotować dane potrzebne do właściwych formularzy. Dane te zwykle wymagają połączenia informacji księgowych, rozrachunkowych, bankowych, kapitałowych i transakcyjnych.
Wspieramy klienta w szczególności w zakresie:
- identyfikacji obowiązku sprawozdawczego,
- ustalenia właściwej częstotliwości raportowania,
- przygotowania danych z ksiąg rachunkowych,
- zestawienia aktywów i pasywów zagranicznych,
- analizy pożyczek i odsetek,
- przygotowania danych o udziałach, dywidendach i finansowaniu,
- analizy należności i zobowiązań wobec nierezydentów,
- przygotowania danych o rachunkach zagranicznych,
- kontroli spójności danych między okresami,
- składania lub wsparcia przy składaniu formularzy NBP.
Naszym celem jest to, aby raportowanie NBP nie było jednorazową akcją po otrzymaniu wezwania, ale uporządkowanym procesem opartym na danych księgowych.
Uzupełnianie zaległości w raportowaniu NBP
Częstym problemem jest sytuacja, w której spółka dowiaduje się o obowiązku raportowania dopiero po pewnym czasie. Może to wynikać z przekroczenia progów, zmiany struktury finansowania, otrzymania pożyczki od podmiotu zagranicznego, pojawienia się istotnych rozrachunków z nierezydentami albo braku wcześniejszej weryfikacji obowiązków sprawozdawczych.
W takich przypadkach pomagamy uporządkować zaległości. Analizujemy, od kiedy mógł powstać obowiązek sprawozdawczy, jakie okresy wymagają uzupełnienia, jakie dane są dostępne w księgach, czego brakuje oraz jak odtworzyć informacje potrzebne do złożenia zaległych sprawozdań.
Przy uzupełnianiu zaległości szczególne znaczenie ma spójność danych historycznych. Weryfikujemy, czy kwoty raportowane za kolejne okresy wynikają logicznie z ksiąg, rozrachunków, przepływów bankowych, naliczonych odsetek, zmian kursowych, dywidend, dopłat, pożyczek i spłat.
Dzięki temu klient może uporządkować obowiązki wobec NBP i ograniczyć ryzyko dalszych braków w raportowaniu.
Dane z ksiąg rachunkowych jako podstawa raportowania
Raportowanie NBP wymaga danych, które często są rozproszone w różnych częściach ksiąg rachunkowych. Dotyczy to m.in. kont rozrachunkowych, kont pożyczek, kont odsetkowych, udziałów, kapitałów, rachunków bankowych, różnic kursowych oraz transakcji z nierezydentami.
Dlatego w bieżącej obsłudze zwracamy uwagę na to, aby dane były odpowiednio oznaczone i możliwe do szybkiego wyodrębnienia. Jeżeli spółka regularnie raportuje do NBP, warto tak ustawić plan kont i analitykę, aby przygotowanie sprawozdania nie wymagało ręcznego odtwarzania danych przy każdym okresie.
W razie potrzeby pomagamy uporządkować analitykę księgową, opisy kontrahentów, oznaczenia rezydencji, rozrachunki, konta pożyczek, odsetek i udziałów tak, aby raportowanie NBP było bardziej powtarzalne i mniej podatne na błędy.
Raportowanie GUS
Sprawozdawczość GUS jest bardziej zróżnicowana niż raportowanie NBP. Obowiązek może wynikać z programu badań statystycznych i dotyczyć różnych obszarów działalności, w zależności od rodzaju spółki, branży, wielkości zatrudnienia, charakteru działalności albo danych wymaganych przez urząd statystyczny.
W praktyce spółka może zostać zobowiązana do złożenia określonego formularza przez Portal Sprawozdawczy GUS. Zakres danych może dotyczyć m.in. przychodów, kosztów, zatrudnienia, wynagrodzeń, działalności inwestycyjnej, handlu, usług, środków trwałych albo innych informacji statystycznych.
W TOP Outsourcing pomagamy klientom przede wszystkim w przygotowaniu danych księgowych i finansowych potrzebnych do formularzy GUS, które dostępne są w księgach rachunkowych jednostki. Dane niefinansowe klient wypełnia sam albo dostarcza do TOP Outsourcing, jeżeli mamy raport z mieszanymi wymaganiami.
Jak pomagamy klientom?
W TOP Outsourcing wspieramy spółki w identyfikacji i realizacji obowiązków sprawozdawczych wobec NBP i GUS, ze szczególnym naciskiem na raportowanie NBP.
Pomagamy w szczególności w obszarach takich jak:
- weryfikacja progów sprawozdawczych NBP,
- analiza aktywów i pasywów zagranicznych,
- identyfikacja transakcji z nierezydentami,
- przygotowanie danych do formularzy NBP,
- uzupełnianie zaległości w sprawozdawczości NBP,
- analiza pożyczek zagranicznych i naliczonych odsetek,
- analiza należności i zobowiązań wobec nierezydentów,
- przygotowanie danych o udziałach, dywidendach i finansowaniu,
- uporządkowanie analityki księgowej pod raportowanie NBP,
- kontrola spójności danych między okresami,
- przygotowanie danych księgowych do sprawozdań GUS,
- wsparcie przy obsłudze korespondencji dotyczącej obowiązków sprawozdawczych.
Dzięki temu klient otrzymuje nie tylko techniczne wsparcie przy formularzach, ale również bieżącą kontrolę, czy obowiązek sprawozdawczy powstał, czy zmieniła się częstotliwość raportowania i czy dane wynikające z ksiąg są wystarczające do prawidłowego raportowania.
Dla kogo jest ta usługa?
Nasza obsługa jest skierowana przede wszystkim do spółek, które posiadają transakcje zagraniczne, finansowanie od podmiotów zagranicznych, rozrachunki z nierezydentami albo są częścią grupy kapitałowej.
Wspieramy m.in.:
- spółki z kapitałem zagranicznym,
- spółki otrzymujące pożyczki od nierezydentów,
- spółki udzielające pożyczek podmiotom zagranicznym,
- eksporterów i importerów,
- spółki z istotnymi rozrachunkami handlowymi z zagranicą,
- spółki holdingowe i inwestycyjne,
- SPV z finansowaniem zagranicznym,
- podmioty posiadające rachunki bankowe za granicą,
- spółki, które otrzymały wezwanie lub przypomnienie z NBP,
- spółki, które chcą zweryfikować zaległości w raportowaniu.
To rozwiązanie dla klientów, którzy chcą mieć pewność, że obowiązki sprawozdawcze wobec NBP i GUS są monitorowane, a dane potrzebne do raportowania wynikają z uporządkowanych ksiąg.
FAQ – raportowanie GUS i NBP
Najczęstsze pytania dotyczące sprawozdawczości NBP, progów raportowych, aktywów i pasywów zagranicznych, pożyczek od nierezydentów, zaległych sprawozdań i danych do GUS.
Kiedy spółka ma obowiązek raportowania do NBP?
Obowiązek raportowania do NBP zależy od rodzaju i wartości aktywów oraz pasywów zagranicznych, transakcji z nierezydentami i przekroczenia określonych progów sprawozdawczych. W praktyce obowiązek może pojawić się m.in. przy pożyczkach zagranicznych, udziałach, rachunkach bankowych za granicą, istotnych rozrachunkach z kontrahentami zagranicznymi albo finansowaniu od podmiotu z grupy.
Czy spółka z zagranicznym udziałowcem musi raportować do NBP?
Nie każda spółka z zagranicznym udziałowcem automatycznie składa sprawozdania do NBP. Trzeba sprawdzić wartości aktywów i pasywów zagranicznych, strukturę finansowania, dywidendy, pożyczki, odsetki, udziały oraz inne transakcje z nierezydentami. Dlatego zaczynamy od weryfikacji progów i danych księgowych.
Jakie progi są istotne przy raportowaniu NBP?
Dla wielu spółek kluczowe są progi związane z łączną wartością określonych aktywów i pasywów zagranicznych. W praktyce mogą one decydować o obowiązku raportowania kwartalnego albo miesięcznego. Dodatkowo odrębnie trzeba analizować aktywa i pasywa związane z obrotem handlowym z zagranicą. Progi należy każdorazowo zweryfikować na podstawie aktualnych przepisów i danych spółki.
Czy pomagacie sprawdzić, czy przekroczyliśmy próg NBP?
Tak. Analizujemy dane z ksiąg rachunkowych, rozrachunki, pożyczki, odsetki, rachunki zagraniczne, udziały, dywidendy i inne pozycje, które mogą mieć znaczenie dla progów sprawozdawczych NBP. Na tej podstawie pomagamy ustalić, czy obowiązek raportowania powstał i z jaką częstotliwością.
Czy pomagacie uzupełnić zaległe sprawozdania NBP?
Tak. Jeżeli spółka nie raportowała mimo powstania obowiązku, pomagamy ustalić okresy zaległości, odtworzyć dane historyczne, przygotować wymagane informacje i uporządkować proces na przyszłość. Weryfikujemy przy tym spójność danych między okresami i zgodność z księgami rachunkowymi.
Czy raportowanie NBP dotyczy tylko dużych firm?
Nie zawsze. Obowiązek zależy od wartości określonych aktywów i pasywów zagranicznych oraz rodzaju transakcji. Spółka może mieć niewielką liczbę dokumentów, ale jednocześnie przekroczyć próg przez jedną większą pożyczkę, istotne rozrachunki z nierezydentami albo udział w zagranicznym podmiocie.
Czy przygotowujecie dane do sprawozdań GUS?
Tak. Pomagamy przygotować dane księgowe i finansowe potrzebne do formularzy GUS, jeżeli klient otrzyma obowiązek sprawozdawczy. Zakres wsparcia zależy od rodzaju formularza i danych wymaganych przez GUS.
Czy sami monitorujecie obowiązki GUS?
W przypadku GUS obowiązek zwykle wynika z przypisania spółki do konkretnego badania i pojawia się w Portalu Sprawozdawczym GUS albo w korespondencji z urzędu. Możemy pomóc klientowi w analizie otrzymanego obowiązku i przygotowaniu danych, niemniej dostarczenie lub uzupełnienie danych niefinansowych jest po stronie klienta.
Czy można uporządkować księgi tak, żeby raportowanie NBP było prostsze?
Tak. Możemy pomóc ustawić analitykę księgową, oznaczenia kontrahentów, konta pożyczek, odsetek, udziałów, rachunków zagranicznych i rozrachunków z nierezydentami tak, aby dane potrzebne do raportowania NBP były łatwiejsze do wyodrębnienia i kontroli.
Sprawdź, czy Twoja spółka ma obowiązek raportowania do NBP.
Skontaktuj się z nami i sprawdź, czy Twoja spółka prawidłowo realizuje obowiązki NBP i GUS.